Knagende vragen: doof denken

05-08-2003 algemeen

Gebruiken mensen die doof geboren zijn een taal als ze denken? Mensen die kunnen horen (of vroeger hebben kunnen horen) denken in het Nederlands of in een andere taal, maar doof geboren mensen hebben de klanken van het Nederlands nooit gehoord. Denken zij misschien in beelden?

Ik heb een mini-onderzoekje gehouden onder een aantal dove collega`s van het Koninklijk Instituut voor Doven H.D. Guyot in Haren. Het blijkt dat ze op verschillende manieren denken. De meesten geven aan dat ze zichzelf voelen gebaren in hun hoofd, zoals horende mensen zichzelf `horen` praten. Hardop denken komt ook regelmatig voor, dan gebaar je dus in jezelf. Ook in hun slaap blijken dove mensen zichtbaar te gebaren; dit komt zelfs bij dove peutertjes al voor. Doven gebruiken dus wel degelijk een taal als ze denken, namelijk hun moedertaal: de Nederlandse Gebarentaal. Een paar mensen geven aan soms ook woorden voor zich te zien. Zij denken dus af en toe in geschreven Nederlands. Daarnaast zien doven vaak beelden, situaties en personen voor zich als ze aan iets denken. Zo geeft een dove vrouw aan dat ze, denkend aan iets uit het verleden, bewegende beelden ziet, terwijl ze, als ze bedenkt wat ze binnenkort gaat doen, stilstaande beelden ziet of zelfs alleen een bepaalde kleur, bijvoorbeeld blauw als ze denkt aan een ruimte met blauwe vloerbedekking. Een ander zegt juist in bewegende beelden te denken, bijvoorbeeld aan een trouwerij die volgende week zal plaatsvinden. Deze beelden zijn dan gebaseerd op eerdere ervaringen. Kortom, doven denken op verschillende manieren, via taal en via beelden, maar altijd visueel.

Marleen Betten, orthopedagoog en gebarentaaldocent, Groningen

Bron: Intermediair


Reacties

Er zijn nog geen reacties Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Gerelateerde artikelen