Voorlezen aan je dove of slechthorende kind
Voorlezen is voor veel gezinnen een vast en vertrouwd moment: voor het slapengaan, na schooltijd of gewoon tussendoor. Even samen op de bank met een boek. Ook voor dove en slechthorende kinderen is voorlezen van grote waarde. Dat kan in gesproken taal, in gebarentaal of met een combinatie van beide. Er is veel mogelijk, zolang het verhaal maar toegankelijk is voor het kind!
Waarom voorlezen zo belangrijk is
Wist je dat voorlezen en samen lezen niet alleen leuk is, maar ook heel goed voor de ontwikkeling van het kind? Door voor te lezen stimuleer je niet alleen de taalontwikkeling, maar wordt ook het fantasievermogen geprikkeld. Zo krijgt het kind door dat door de letters in het boeken hele verhalen kunnen worden verteld en kan de nieuwsgierigheid worden gewekt om zelf te gaan lezen.
Ook dove en slechthorende kinderen hebben baat bij voorlezen. Doordat zij klanken niet makkelijk kunnen horen, is leren lezen extra uitdagend. Door dagelijks een voorleesmoment in te plannen, komt het kind structureel in aanraking met de mogelijkheden van taal. Juist leeskilometers maken, verbetert de leesvaardigheid, vergroot de woordenschat, stimuleert de taalontwikkeling en verhoogt de kennis en het inlevingsvermogen van het kind. Of het voorlezen in gesproken Nederlands gebeurt, in Nederlandse Gebarentaal (NGT) of in Nederlands met Gebaren (NmG), het maakt niet uit. Het gaat er vooral om dat de taal toegankelijk is voor het kind.
Interactief voorlezen
Naast gewoon voorlezen, kun je ook interactief voorlezen. Bij interactief voorlezen ga je actief met het kind in gesprek over het boek. Hierbij stel je vragen en verbind je de onderwerpen uit het boek met de belevingswereld van het kind. Op die manier leert het kind bijvoorbeeld van tevoren te voorspellen wat er in het boek gaat gebeuren aan de hand van de kaft of bespreek je na afloop wat het kind van het verhaal en bepaalde personages vond. Zo stimuleer je de denkvaardigheden en vergroot je het leesplezier, omdat het kind actief betrokken wordt bij het verhaal.
Praktische tips voor interactief voorlezen
Met deze tips maak je van voorlezen een fijn en begrijpelijk moment:
- Zorg voor goed licht: je gezicht, handen en het boek moeten duidelijk zichtbaar zijn.
- Wacht tot je kind je aankijkt. Begin dan pas met voorlezen.
- Gebruik gebaren en mimiek om het verhaal tot leven te brengen.
- Spreek duidelijk en zorg dat je mond zichtbaar is.
- Wijs naar plaatjes en koppel ze aan woorden of gebaren en herhaal belangrijke woorden of zinnen.
- Stel open vragen over het verhaal en laat je kind vertellen.
- Geef je kind de regie en zorg ervoor dat er een interactie ontstaat.
- Wees niet bang om fouten te maken! Plezier en aandacht zijn het belangrijkst.
Wil je je verder verdiepen?
Wil je meer weten over interactief voorlezen aan dove en slechthorende kinderen? In samenwerking met Kentalis, NSDSK en Pento heeft FODOK eerder onderzoek gedaan naar interactief voorlezen bij dove en slechthorende peuters. In dit artikel vind je meer achtergrondinformatie en vuistregels. Op de website van de NSDSK vind je daarnaast video’s die laten zien hoe interactief voorlezen in de praktijk werkt. Ook is daar een handige boekenlegger met praktische tips te lezen.
Hulpmiddelen die kunnen helpen
Er zijn verschillende hulpmiddelen die het voorlezen kunnen ondersteunen:
- De StorySign app vertaalt teksten van kinderboeken naar gebarentaal. Hier lees je er meer over.
- In samenwerking met het Nederlands Gebarencentrum is het boek ‘Nijntje gaat logeren’ nu ook beschikbaar met gebaren! Dit boek is hier te koop.
- In Gebaren heeft in het verleden een lezing gegeven over hoe je het beste kunt voorlezen in Nederlandse Gebarentaal.
- Sommige organisaties, zoals NSDSK en Pento bieden een cursus Interactief Voorlezen aan.
Op de websites van deze organisaties vind je actuele informatie en activiteiten.