Tolk Nederlandse Gebarentaal en dove tolk Nederlandse Gebarentaal – de termen lijken op elkaar, maar ze betekenen iets heel anders. In dit artikel leggen we je precies uit wat het verschil is tussen beide tolken, wanneer je welke tolk inzet en hoe dat werkt in de praktijk.

Eerst even dit: de term ‘doventolk’ klopt niet en wordt gelukkig steeds minder gebruikt. Een tolk werkt namelijk niet alleen voor dove mensen, maar ook voor slechthorende, doofblinde en horende mensen. De term dekt de lading niet meer en is daarmee hopeloos ouderwets. We spreken altijd van een tolk Nederlandse Gebarentaal of gebarentolk.

 

View this post on Instagram

 

A post shared by doof.nl (@doofnl)

Tolk Nederlandse Gebarentaal

Een tolk Nederlandse Gebarentaal (ook wel gebarentolk genoemd) is een horend persoon die voor dove en slechthorende mensen het gesproken woord omzet naar gebarentaal. En andersom, dus gebaren voor horende mensen vertaalt naar het gesproken woord.

Dove tolk Nederlandse Gebarentaal

Een dove tolk Nederlandse Gebarentaal is een tolk die zelf doof of slechthorend is en die de Nederlandse Gebarentaal als moedertaal beheerst.

Wanneer zet je een dove tolk in?

Als er sprake is van bijvoorbeeld een doof persoon met een taalachterstand kun je ervoor kiezen om – als extra vertaalslag – een dove tolk in te zetten. De dove tolk werkt altijd samen met een horende tolk Nederlandse Gebarentaal.

De horende tolk vertaalt het gesprek van gesproken Nederlands naar Nederlandse Gebarentaal. De dove tolk zorgt er vervolgens voor dat de boodschap zo goed mogelijk aansluit bij de taal en het taalniveau van de dove of slechthorende gesprekspartner.

Andersom helpt de dove tolk de horende tolk om de gebaren van de dove gesprekspartner goed te begrijpen, zodat de vertaling naar gesproken Nederlands zo nauwkeurig mogelijk is.

Daarnaast kan een dove tolk ook ingezet worden bij:

• een dove asielzoeker die een andere gebarentaal gebruikt
• oudere doven die de standaardgebaren niet goed beheersen
• dove jongeren die straattaal of een eigen variant gebaren

Hoe werkt het in de praktijk?

Als een dove en horende tolk samen een gesprek tussen een doof en horend persoon tolken, verloopt dit ongeveer als volgt:

• De dove gesprekspartner communiceert direct in gebaren met de dove tolk.
• De dove tolk zet deze gebaren om in begrijpelijke gebarentaal voor de horende tolk.
• De horende tolk vertaalt de gebaren naar het gesproken woord (dat heet stemtolken) voor de horende gesprekspartner.
• Alles wat de horende gesprekspartner zegt, zet de horende tolk weer om in gebarentaal voor de dove tolk.
• De dove tolk vertaalt dit voor de dove persoon en past het taalniveau aan.

Televisieprogramma’s

Een dove tolk kan ook ingezet worden bij televisie-uitzendingen zoals het Sinterklaasjournaal, Prinsjesdag of de Dodenherdenking. De tolk in beeld is doof. Buiten beeld staat een horende tolk Nederlandse Gebarentaal die het programma vertaalt. De dove tolk in beeld vertaalt dit naar zijn of haar moedertaal, de Nederlandse Gebarentaal.

Klik op onderstaand filmpje om te zien hoe dat werkt bij het Sinterklaasjournaal:

TEDx-presentatie met drie tolken

Bij de onderstaande TEDx-presentatie zie je hoe het in de praktijk gaat. Dennis Hoogeveen is in deze video de gast op het podium. Hij gebruikt internationale gebarentaal (International Sign) – een gebarentaal die gebruikt wordt als gemeenschappelijke taal tussen dove mensen uit verschillende landen.

Een horende tolk Nederlandse Gebarentaal zet dit – buiten beeld – om naar de Nederlandse Gebarentaal. Een dove tolk op het podium neemt dit over en gebaart dit voor het aanwezige Nederlandse dove publiek in haar moedertaal, de Nederlandse Gebarentaal.

Daarnaast zit er een stemtolk in de zaal. Dat is een horende tolk Nederlandse Gebarentaal die van gebarentaal naar het gesproken Nederlands vertaalt en ervoor zorgt dat het horende publiek alles kan volgen.

Klik op de afbeelding om het filmpje te bekijken:

Een tolk inzetten?

Heb je vragen over het verschil tussen een dove tolk en tolk Nederlandse Gebarentaal? Of heb je zelf een tolk nodig en weet je niet goed welke? Neem contact op met de klantenservice van Tolkcontact. Zij helpen je graag verder.