Twee dove mensen dagen de Vlaamse overheid voor de rechter wegens discriminatie. Ze eisen voldoende tolkuren in hun privésituatie, onder toepassing van relevante antidiscriminatiewetgeving. Doof Vlaanderen en de initiatiefnemers van de actie Geen Pretje Zonder Tolk steunen de procedure.

Paul en Amelie ervaren allebei de gevolgen van een beperkte toegang tot publieke diensten. Paul heeft psychiatrische behandeling nodig, maar beschikt niet over voldoende tolkuren. Hierdoor is zijn vooruitzicht op verbetering slecht. Amelie kreeg na de geboorte van haar dochter gezondheidsproblemen die al haar tolkuren opeisten. Daarna kon ze geen tolkuren meer inzetten voor andere belangrijke situaties.

VN Verdrag Handicap

In Vlaanderen hebben doven recht op maximaal 36 tolkuren per jaar voor privésituaties. Dit komt neer op minder dan één uur per week. Als door bepaalde persoonlijke omstandigheden het aantal afspraken oploopt, zijn die 36 uur niet toereikend. Hierdoor hebben dove personen beperktere toegang tot publieke diensten dan horende personen.

Volgens Doof Vlaanderen is dit in strijd met het VN Verdrag Handicap, waarin staat dat personen met een handicap recht hebben op volwaardige participatie aan het openbare leven. Daarom eisen ze, samen met Paul en Amelie, een verhoging van het aantal tolkuren in privésituaties, zonder maximumgrens.

Discriminatie

Ook willen ze dat het aantal tolkuren wordt afgestemd op de behoeftes per persoon, onder toepassing van de relevante antidiscriminatiewetgeving. Mr. Joos Roets, één van de advocaten van de eisers, licht toe: ‘De twee eisende partijen ondervinden dagelijks dat 36 tolkuren in de privésituatie ontoereikend zijn. Ze hebben de Vlaamse overheid verzocht om een verhoging van het aantal tolkuren, maar dit leverde niets op. Het Gelijkekansendecreet – de Vlaamse antidiscriminatiewet – bepaalt dat er sprake is van discriminatie wanneer redelijke aanpassingen voor een persoon met een handicap worden geweigerd. Aangezien dat het geval is, spannen de eisers nu een rechtszaak aan.’

Geen pretje zonder tolk

Doof Vlaanderen pleit al jaren voor de uitbreiding van de tolkuren in privésituaties, maar kreeg bij de Vlaamse overheid tot nu toe geen voet aan de grond. Daarom werd vanuit de dovengemeenschap de crowdfundingsactie Geen Pretje Zonder Tolk gestart. De initiatiefnemers hopen voldoende geld op te halen om de rechtszaak tegen de Vlaamse overheid te financieren.

Doof Vlaanderen stelt ook alternatieven voor om de inclusie van dove mensen in de samenleving
te bevorderen. Zo willen ze graag dat de openingstijden van de online tolkdienst in Vlaanderen worden verruimd (de dienst is nu slechts 24 uur per week beschikbaar) en dat de kwaliteit van deze dienst wordt verbeterd.

Hoe zit het in Nederland?

In Nederland hebben doven recht op 30 tolkuren per jaar voor privésituaties en doofblinden op 168 tolkuren per jaar. Anders dan in Vlaanderen kunnen doven en slechthorenden in Nederland meer tolkuren aanvragen als dit nodig is.

Daarnaast bestaat in Nederland de professionele tekst- en beeldbemiddelingsdienst van KPN Teletolk. Via deze bemiddelingsdienst kunnen doven, slechthorenden, mensen met een spraakbeperking en horenden met elkaar bellen via tekst, spraak en beeld. De tekstbemiddeling is 24 uur per dag, 365 dagen per jaar geopend. De beeldbemiddeling is iedere dag van 7.00 tot 20.00 uur beschikbaar. De software die nodig is om gebruik te kunnen maken van de dienst, wordt vergoed door de zorgverzekering.

Meer weten?

Woon je in Vlaanderen en wil je aansluiten bij de crowdfundingsactie, kijk dan op de website van Geen Pretje Zonder Tolk.

Ben je Nederlander en wil je meer informatie over het aanvragen van tolkuren in Nederland, kijk dan op de website van Tolkcontact.