Annemarie Spoor-van der Eerden is doof en auteur van de boekenreeks In een wereld van stilte. Doofheid komt al generaties lang voor in haar familie. Dat inspireerde haar om in haar familiegeschiedenis te duiken, wat resulteerde in vier boeken. Doof.nl sprak Annemarie over haar achtergrond, de boeken en haar kijk als dove auteur op de horende wereld.

Annemarie, kun je kort iets over jezelf vertellen?

‘Ja hoor, ik ben Annemarie, auteur van de reeks In een wereld van stilte. Ik ben zwaar slechthorend geboren. Toen mijn gehoor later verder achteruitging, ben ik mezelf doof gaan noemen. Dat is een deel van wie ik ben. Mijn doofheid heeft me nooit tegengehouden in mijn liefde voor taal. Al vanaf mijn kindertijd ben ik gefascineerd door woorden, boeken, songteksten en gedichten.

Eigenlijk is dat nooit meer verdwenen. Tijdens een stamboomonderzoek verzamelde ik oude familiefoto’s. Op een dag hield ik een foto van Hilletje, het dove zusje van mijn overgrootvader vast. Mijn man zei toen: ‘Waarom schrijf je niet over jouw eigen familie? Begin bij Hilletje.’ Dat was het moment. Ik wilde die verhalen uit het verleden tot leven wekken en begon aan mijn eerste boek, Hilletje. Later gevolgd door Neeltje & Frederik en onlangs door De Stille Hoeve en De Grand Finale.’

Waar gaat je eerste boek Hilletje over?

‘Het speelt zich af op twee tijdlijnen. Eind negentiende eeuw groeit het dove meisje Hilletje op in het strenggelovige Ransdorp. Ze wordt buitengesloten, leert gebarentaal van haar opa en belandt uiteindelijk in het Instituut voor Doofstommen in Groningen.

In het heden volgen we Jenny wanneer op hetzelfde terrein stoffelijke resten worden gevonden. Zij start een onderzoek om te achterhalen wie het slachtoffer was en wat er destijds precies is gebeurd. Haar onderzoek brengt Hilletjes verleden weer tot leven.’

Waarom koos je ervoor om Jenny een eigen spin-off te geven in je derde boek De Stille Hoeve?

‘Jenny speelde in de eerste twee boeken Hilletje en Neeltje & Frederik een belangrijke rol, maar haar eigen pad bleef nog onverteld. Ik merkte aan de reacties van lezers dat Jenny veel losmaakte. Mijn redactrice adviseerde me daarom Jenny los te koppelen van het ‘historische’ verhaal en haar een eigen boek te geven. Dat voelde meteen goed en resulteerde in het boek De Stille Hoeve.’

Naast doofheid speelt ook dementie een grote rol in De Stille Hoeve. Waarom wilde je dat thema toevoegen?

‘Dementie raakt veel families, ook binnen de dovengemeenschap. Ik wilde laten zien hoe complex het wordt wanneer communicatie vaak al een uitdaging is. Het is een kwetsbaar, maar ook een heel liefdevol thema – en het paste perfect bij Jenny’s zorgzame karakter.

Daarnaast is dementie een onderwerp waarbij ik soms vraagtekens zet bij de huidige wet- en regelgeving. Sommige keuzes en procedures voelen voor mij niet logisch of menselijk genoeg. Dat heb ik subtiel in het verhaal laten terugkomen, omdat ik vind dat het anders moet. Het boek biedt geen oordeel, maar wel een blik op hoe het óók kan – met meer begrip, meer nuance en meer aandacht voor de mens achter de diagnose.’

De Grand Finale is gebaseerd op jouw eigen leven. Hoe was het om zo persoonlijk te schrijven?

‘Het schrijven was een mengelmoes van emoties waar ik doorheen ging: humor, pijn, nostalgie, strijd, liefde en verlies. Het was aan de ene kant makkelijk, omdat ik alleen terug hoefde te grijpen op mijn herinneringen en bij het ophalen van herinneringen erom kon lachen met vriendinnen. Maar ook het verdriet rondom het verlies van mijn zus blijft altijd met me meebewegen. Ook tijdens het schrijven. Toch heeft het schrijven ook iets afgesloten, alsof de cirkel nu rond is. Dat geeft rust.’

Waarom wilde je jouw eigen verhaal verwerken in een roman?

‘De reeks In een wereld van stilte volgt dove personages door verschillende tijden heen. Het begon bij Hilletje, ging via mijn oma, en uiteindelijk kwam ik vanzelf bij mezelf uit. Ook ik ben doof, maar leef in een heel andere tijd, met nieuwe uitdagingen en meer mogelijkheden.

Het voelde alsof het verhaal daar naartoe moest groeien. Mijn leven maakt deel uit van dezelfde lijn, dezelfde geschiedenis, dezelfde wereld. Daarom wilde ik mijn eigen verhaal verwerken in een roman: het is de natuurlijke, logische afsluiting van de reeks. Het brengt alles samen: het verleden, het heden, de dovengemeenschap, mijn eigen pad en de fictieve wereld die ik heb opgebouwd.’

Je introduceert in De Grand Finale een fictief personage, Grand. Waarom?

‘Grand geeft het verhaal spanning, lucht en dynamiek. Ze schudt het boek op en geeft me de ruimte om mijn eigen ervaringen te vermengen met fictie, zodat het boek niet alleen autobiografisch is, maar ook een echte roman blijft met een vleugje thriller. Dat is mijn favoriete genre.’

Met welk boek zou je nieuwe lezers laten beginnen?

‘Nieuwe lezers raad ik absoluut aan om met mijn eerste boek Hilletje te beginnen. Dat boek vormt de basis van de hele reeks en laat meteen zien waar mijn schrijvershart ligt: in het verleden, de dove gemeenschap en de verborgen verhalen die verteld moeten worden.

Neeltje & Frederik ga ik herschrijven en is momenteel niet te koop. In het oorspronkelijke manuscript zit te veel informatie verweven, waardoor het verhaal niet zo vloeit als ik zou willen. Dat komt goed, wordt vervolgd. Voor wie na Hilletje verder wil lezen, wil ik mijn twee nieuwste boeken aanraden: eerst De Stille Hoeve en daarna De Grand Finale. Die twee sluiten mooi op elkaar aan en vormen samen een afgerond geheel binnen dezelfde wereld.’

Waar gaan je twee nieuwe boeken over?

‘In De Stille Hoeve duikt journaliste Jenny in een mysterieus verdwijningsgeval in een zorginstelling voor dove ouderen met dementie. Haar onderzoek leidt naar oude familiegeheimen en een moordzaak die teruggaat tot de tijd van Hilletje.

In de spannende roman De Grand Finale leert Annemieke omgaan met geluid via haar kasttoestel dat ze kreeg op de Burgerschool. Parallel aan het verhaal van Annemieke volgen we Grand. Zij is op zoek naar haar verdwenen dochter en duikt in oude adoptiepapieren. Die leiden haar naar de Burgerschool. Zou Annemieke haar dochter kunnen zijn?’

Zijn er nog onderwerpen die we niet hebben besproken, maar die je wel belangrijk vindt?

‘Wat ik nog graag wil meegeven, is dat ik hoop dat lezers van Doof.nl mijn nieuwste boeken ontdekken. Dat ze zich onderdompelen in de verhalen, genieten van de geschiedenis van dove mensen en dat de afsluiting van de reeks In een wereld van stilte hen met een tevreden gevoel achterlaat.

En als dank voor dit interview lijkt het me leuk om twee van mijn nieuwste boeken (De Stille Hoeve of De Grand Finale) cadeau te doen. Een mooie manier om iemand blij te maken én om het verhaal nog een beetje verder te laten reizen.’

Winactie

Ben je na het lezen van dit interview nieuwsgierig geworden naar de boeken van Annemarie? Dan hebben we leuk nieuws: ze geeft twee exemplaren weg. Je maakt kans op een van de twee boeken door vóór 7 september 2026 een mail te sturen naar redactie@doof.nl.

Wat moet je doen? Vertel kort waarom je graag een van de boeken uit de serie In een wereld van stilte wil winnen. Vermeld ook om welke titel het gaat en vergeet niet je adres te vermelden zodat Annemarie het boek kan opsturen.