Nieuws > lezersvraag > Lezersvraag: Kan de achtergrondmuziek bij tv-programma’s zachter?

Lezersvraag: Kan de achtergrondmuziek bij tv-programma’s zachter?

05-02-2021 lezersvraag

‘Beste redactie van Doof, kunnen jullie iets doen aan die achtergrondmuziek bij televisieprogramma’s? Wij kunnen veel programma’s niet meer samen kijken, omdat mijn vrouw gek wordt van de achtergrondmuziek die zo luid is. Het doet haar pijn in de oren. Ze heeft sowieso al moeite om de sprekers van praatprogramma’s te verstaan, laat staan dat ze ook nog de achtergrondmuziek daar uit moet filteren.’

Op de redactie ontvangen we regelmatig klachten over harde en storende achtergrondmuziek bij televisieprogramma’s. De harde muziek overstemt de spraak, waardoor slechthorenden moeite hebben om presentatoren, voice-overs en andere stemmen te verstaan. Het gaat zowel om documentaires, praatprogramma’s als spelletjesshows en elke omroep maakt zich er in meer of mindere mate wel schuldig aan.

Als nieuwswebsite kunnen wij hier niet direct iets aan te doen, maar we begrijpen het probleem. We vinden het vervelend dat veel mensen niet genieten van televisieprogramma’s. We hebben daarom een aantal dingen uitgezocht. Veel mensen hebben er last van. Er zijn in het verleden pogingen gedaan om dit probleem aan te kaarten, waaronder een succesvolle petitie. De manier waarop programma’s gemaakt worden is heel divers. Programmamakers hebben zelf de leiding. De oorzaak en oplossing van het probleem ligt niet alleen bij de programmamakers, maar ook bij de kwaliteit van moderne televisies. En daar kun je zélf iets aan doen.

1. Petitie Ik hoor je niet tegen onnodig gebruik van achtergrondgeluiden

In 2016 heeft het het Noordhollands Dagblad in samenwerking met Stichting Hoormij een petitie opgezet. Ze verzochten programmamakers om te stoppen met het onnodig gebruik van achtergrondgeluiden tijdens gesprekken op tv en radio. De petitie kreeg enorm veel steun en werd officieel overhandigd aan de voorzitter van NPO (Nederlandse publieke omroep). Het begrip en de bewustwording voor de situatie groeiden en dat was natuurlijk al een mooie winst. Maar, programmamakers zijn vrij om hier hun eigen invulling aan te geven. En daarmee komen we meteen bij punt 2.

2. Programmamakers bepalen zelf de invulling van muziek en geluiden

We namen contact op met de ombudsman van de publieke omroepen. Het probleem klonk haar beslist niet vreemd in de oren, ook zij ontvangt deze klacht met regelmaat. Maar, ze gaf meteen ook aan dat zij hier als ombudsman slechts een kleine rol in speelt. In een e-mail liet ze ons het volgende weten:

‘Het problematische is, dat we te maken hebben met zovele individuele programmamakers, die ieder voor zich bepalen of, en zo ja: hoe ze achtergrondmuziek gebruiken. Er zijn hooguit per programma richtlijnen (zo gebruikt de NOS in de nieuwsuitzendingen helemaal geen muziek, tenzij de muziek het onderwerp van een reportage is), en dus heb je het over heel veel programma’s, series en makers. Dat zorgt ervoor dat het besef dat hier beter iets aan gedaan moet worden maar langzaam doorsijpelt.

Ik bespreek het keer op keer met eindredacteuren, verslaggevers en redacteuren, maar ook als ik gastcolleges geef op journalistiekopleidingen (want je kunt niet vroeg genoeg beginnen met bewustwording) en probeer zo wat zendingswerk te doen (ik had een vrijwel dove vader met tinnitus). Ik zal dat zeker blijven doen, maar veel meer kan ik niet doen: mijn ombudswerk reikt niet zo ver.’

Kortom, de ombudsman kan niet afdwingen dat programmamakers spaarzamer omgaan met achtergrondmuziek of deze helemaal weglaten. Maar ze dringt er op zoveel mogelijk manieren wel op aan.

3. Ook de kwaliteit van je speakers en de akoestiek in je huiskamer speelt een rol

De slechte balans tussen dialogen en achtergrondgeluid/-muziek ligt niet alleen bij de programmamakers, maar ook aan de kwaliteit van speakers in tv’s. Een groot nadeel van flatscreen televisies is dat de speakers die erin verwerkt zitten vaak van matige kwaliteit zijn. Je kunt dit probleem oplossen door de audio-instellingen van je tv aan te passen en bijvoorbeeld een los audiosysteem aan te schaffen. En wat daarnaast ook helpt, is om de akoestiek van je huiskamer te verbeteren.

Tot slot moedigen we je aan om je klachten te blijven doorgeven aan programmamakers. Is er een specifiek programma waar je last van achtergrondmuziek of geluiden hebt? Geef dit dan door aan de betreffende programmamakers. Want uiteindelijk willen zij graag zoveel mogelijk kijkers voor hun programma. En als zij zich realiseren dat meer dan één miljoen Nederlanders last hebben van gehoorverlies, is dat een behoorlijk grote doelgroep om geen rekening mee te houden!

Elke eerste vrijdag van de maand behandelen we in deze rubriek een vraag van lezer. Heb jij ook een vraag over geluid, gehoor of slechthorendheid? Stel hem aan onze redactie en wie weet behandelen wij jouw vraag volgende maand op Doof.nl!